گواهی های انسانی، ۶۱
تلاش و روزگار
به گزارش جوان بین، علیانی می نویسد: کاهش تنش در منطقه، گسترش روابط با همسایگان و سعی برای ساختن مناسبات پایدار اقتصادی، زمینه تبدیل این ظرفیت جغرافیایی به قدرت اقتصادی و سیاسی شود.
یادداشت مهملن، کورش علیانی، فعال فرهنگی:
ایران از چند دهه پیش می توانست به یکی از مهم ترین مراکز توزیع گاز در منطقه و حتی بخش های قابل توجهی از جهان تبدیل گردد. ذخایر عظیم گاز، همسایگی با تولیدکنندگان بزرگ، نزدیکی به بازارهای پرمصرف و دسترسی به مسیرهای متنوع انتقال، امتیازهایی نبودند که بتوان به آسانی و یک جا در کشور دیگری یافت. ایران فقط ظرفیت فروش گاز خودش را نداشت؛ می توانست گاز دیگران را هم دریافت، منتقل و به بازارهای منطقه و جهان عرضه نماید. این همان جایگاهی است که به آن هاب گازی می گویند. تولیدکنندگان برای رساندن گاز به بازارها به چنین گذرگاه چندسویه ای نیاز دارند. ارزش این موقعیت فقط در ذخایر ایران نبود؛ در پیوند دادن بازارها به یکدیگر نیز بود.
در نیمه دوم دهه ۱۳۷۰، ما برای رسیدن به این جایگاه راهی عقلانی انتخاب کردیم. کاهش تنش در منطقه، گسترش روابط با همسایگان، و کوشش برای ساختن مناسبات پایدار اقتصادی، زمینه تبدیل این ظرفیت جغرافیایی به قدرت اقتصادی و سیاسی شود. اما عقلانی بودن مسیر، ضمانت نمی کند که دیگران با پیموده شدن آن کنار بیایند.
ایالات متحده و اسراییل برای پیشگیری از ایجاد این جایگاه تلاش کردند. تحریم تجاری ایران، محدود کردن سرمایه گذاری و انتقال فناوری، پیشگیری از توسعه زیرساخت های ضروری، اختلال در روابط سیاسی و گازی ایران با همسایگان، مخالفت آشکار با حضور ایران در پروژه های انتقال انرژی، و پشتیبانی از مسیرهای رقیب، اجزای رفتار آمریکایی بودند. قرار بود ایران نه تنها از درآمد صادرات گاز محروم شود؛ نتواند به یکی از گره های اصلی شبکه انرژی منطقه هم تبدیل گردد.
روسیه داستان دیگری داشت. مسکو بر خلاف واشنگتن با اصل حضور ایران در تجارت گاز دشمنی نداشت، اما ایران را رقیب بالقوه خودش می دید، و هرجا پای بازارهای تحت نفوذ روسیه، بخصوص اروپا، در بین بود، منافعش با توسعه نقش مستقل ایران تعارض پیدا می کرد. روسیه گاهی همکاری می کرد و گاهی مانع می شد؛ نه مانند آمریکا از سر دشمنی، بلکه برای محافظت از موقعیت خودش.
حالا وضع تغییر یافته است. هم زمان، فشار آمریکا بر روسیه، همان رقیب قدیمی، بشکل غیرمستقیم اهمیت جغرافیای ایران را برای مسکو افزایش داده است. جنگ اکراین و نتایج آن، دسترسی روسیه به بازارهای پیشین را محدود کرده و مسکو را به یافتن راه های جدید انتقال گاز نیازمند ساخته است. ایران، همان کشوری که زمانی می توانست رقیب روسیه باشد، امروز می تواند مسیر انتقال بخشی از گاز روسیه به کشورهای دیگر باشد. سخنان سردار محسن رضایی در رابطه با گفت و گو بر سر خطوط لوله و فروش گاز روسیه از مسیر ایران، نشانه همین تغییر محاسبات است. ما در عمق تنش منطقه ای به تحقق موقعیت ایران نزدیک تر شده ایم.
تنش خوب نیست و کسی نمی گوید باید از عقلانیت دست کشید. برعکس، باید راه های عقلانی را با جدیت دنبال کرد؛ اما نباید یک راهبرد عقلانی را با تعهدی ابدی اشتباه گرفت. گاهی راهی درست، با جلوگیری دیگران بسته می شود. گاهی حوادث، بی آنکه برای ما طراحی شده باشند، راه جدیدی برای ما می گشایند. باید هم برای ساختن راه تلاش نماییم و هم بتوانیم راهی را که تاریخ پیش پای ما گذاشته است، بموقع بشناسیم. این درسی است برای تمام بخش های مختلف زندگی.
منبع: جوان بین
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب